Inwoners willen dat zorg en ondersteuning beter aansluiten op hun dagelijks leven. Dat blijkt uit onderzoek van het Radboudumc, uitgevoerd in opdracht van de Nederlandse Zorgautoriteit (NZa). Deelnemers wijzen erop dat de zorgvraag van mensen die langer thuis wonen niet alleen over professionele zorg gaat. Ook wonen, praktische hulp, veiligheid en sociale contacten spelen volgens hen een rol.
Onderzoek met burgerpanel en enquête
Voor het onderzoek spraken onderzoekers met 24 mensen in een burgerpanel. Daarnaast vulden 1.054 mensen een online enquête in. De onderzoekers brachten in kaart hoe inwoners aankijken tegen passende zorg en ondersteuning voor mensen met psychische problemen en voor ouderen die langer zelfstandig thuis wonen.
| Onderdeel | Aantal deelnemers |
|---|---|
| Burgerpanel | 24 mensen |
| Online enquête | 1.054 mensen |
Uit de gesprekken komt naar voren dat deelnemers de maatschappelijke opgaven breder vinden dan het zorgstelsel alleen. Bij ouderen die thuis blijven wonen noemen zij onder meer een geschikte woning, hulp bij praktische zaken, veiligheid en verbinding met de omgeving. De onderzoekers plaatsen die onderwerpen naast de formele zorg, zonder ze daarvan los te zien.
“Voor de NZa is het perspectief van inwoners van Nederland belangrijk.”
Dat zegt bestuursvoorzitter Geranne Engwirda van de NZa. Zij verbindt de burgerraadpleging aan de opdracht van de toezichthouder om de toegankelijkheid en betaalbaarheid van zorg vanuit het inwonersbelang te borgen. Volgens Engwirda staat die maatschappelijke opdracht steeds meer onder druk.
Versnippering van zorg en ondersteuning
Een terugkerend punt in het burgerpanel is de versnippering van zorg en ondersteuning. Deelnemers verwachten dat het stelsel begrijpelijk en toegankelijk is. Zij noemen daarbij drie voorwaarden:
- herkenbare ingangen voor mensen met een hulpvraag;
- ondersteuning wanneer situaties ingewikkeld zijn;
- vertrouwen dat iemand de regie neemt.
Deelnemers ervaren volgens het onderzoek geregeld dat zij zelf moeten uitzoeken bij welke organisatie zij terechtkunnen. Ook is de toegang tot ondersteuning niet altijd vanzelfsprekend en is niet steeds duidelijk welke organisatie verantwoordelijk is. Het onderzoek van het Radboudumc behandelt naast langer thuis wonen ook de zorg voor mensen met mentale gezondheidsproblemen. Daar leggen deelnemers eveneens verbanden met onderwerpen buiten de zorg, zoals werk, school, schulden, eenzaamheid, sociale contacten en structuur.
De NZa heeft de burgerraadpleging laten uitvoeren om scherper te krijgen wat inwoners belangrijk vinden en wat dat betekent voor het werk van de toezichthouder. Het onderzoek brengt daarmee het inwonersperspectief in beeld bij vraagstukken over de toegankelijkheid, betaalbaarheid en samenhang van zorg en ondersteuning.