Ongeveer 23.560 kinderen in Nederland groeien op met een ouder met een (licht) verstandelijke beperking. Deze groep wordt aangeduid met de afkorting KOVB (kind opgroeiend bij ouder met verstandelijke beperking). Het Trimbos-instituut publiceert aandacht voor deze doelgroep en pleit voor betere herkenning en ondersteuning door professionals.
Wie zijn KOVB en welke problemen spelen er
Kinderen uit deze gezinnen kunnen tijdens hun jeugd en later in het leven met verschillende uitdagingen te maken krijgen. De problemen hangen samen met de beperkingen van de ouder(s) en de thuissituatie. Professionals in onderwijs, jeugdhulp, wijkteams en de gehandicaptenzorg worden opgeroepen deze kinderen te herkennen en passende ondersteuning aan te bieden.
Ervaringskennis van Vianna Spang
Vianna Spang (1994) deelt haar persoonlijke ervaring als opgroeiende in een gezin waarin beide ouders een verstandelijke beperking hadden. Zij werkte haar ervaringskennis uit via MantelzorgNL en is lid van de adviesraad KOVB van het Trimbos-instituut. Spang beschrijft dat zij als kind geloofde dat haar gezinssituatie ‘normaal’ was en geeft voorbeelden van praktische gevolgen, zoals het vaak meegaan met de ambulance bij haar vader en de noodzaak om op jonge leeftijd bij indicatiegesprekken betrokken te zijn.
“je kunt het verschil maken door écht oog te hebben voor deze kinderen” — Vianna Spang
Spang legt ook uit hoe zij zichzelf vaak op de laatste plaats zette en terughoudend was in contacten met hulpverlening, uit angst ‘lastig’ te zijn. Die ervaringen vormt zij nu om in advies en beleidsmatige aandacht voor KOVB.
Definitie en kenmerken van LVB
Het bericht refereert aan het Kenniscentrum LVB voor de omschrijving van LVB. Zo heeft iemand met een licht verstandelijke beperking (LVB) een benedengemiddeld IQ van tussen 50 en 70, of een IQ tussen 70 en 85 met bijkomende problemen in het adaptief vermogen. Personen met LVB kunnen beperkingen hebben in:
- het verwerken van informatie;
- empathie en het onderhouden van relaties;
- plannen maken voor de lange termijn;
- het controleren van emoties.
Het bericht bevat ook persoonlijke gegevens over de ouders van Spang: haar vader had een IQ van 52 en was daarnaast chronisch ziek; van haar moeder kon geen verzamel-IQ worden bepaald; zij heeft autisme en een zeldzame oogafwijking waardoor zij nog 10% ziet en kleurenblind is.
Implicaties voor professionals
Het Trimbos-instituut en de betrokken ervaringsdeskundige benadrukken dat het belangrijk is professionals in staat te stellen KOVB te herkennen en gerichte ondersteuning te bieden. Zo wordt geen specifiek beleidsvoorstel of nieuwe regeling genoemd; de oproep richt zich op bewustzijn en het benutten van ervaringskennis bij advies en begeleiding.
| onderwerp | gegeven |
|---|---|
| aantal kinderen KOVB | 23.560 |
| IQ-range LVB (Kenniscentrum LVB) | 50–70; of 70–85 met adaptieve problemen |
De tekst baseert zich op informatie van het Trimbos-instituut en het Kenniscentrum LVB en bevat ervaringsinzichten van Vianna Spang. Zij benadrukt dat professionals met aandacht en herkenning het verschil kunnen maken voor kinderen die opgroeien in gezinnen met een ouder met een verstandelijke beperking.
