AI-toepassingen in de zorg blijven volgens ICT&health te vaak steken in experimenten, omdat organisaties beginnen bij de technologie in plaats van bij het zorgprobleem. Pieter van Weijen, Business Development Manager bij softwareontwikkelaar PAQT, stelt dat eerst duidelijk moet zijn welke behoefte bestaat en welke plaats kunstmatige intelligentie in de patiënt- of cliëntreis krijgt.
Begin bij het zorgprobleem
Zorgorganisaties ervaren druk om met AI aan de slag te gaan. De gedachte dat een nieuwe toepassing automatisch tot efficiëntere processen leidt, houdt volgens Van Weijen echter onvoldoende rekening met de manier waarop zorg wordt georganiseerd. Een toepassing moet niet alleen technisch werken, maar ook aansluiten op de werkzaamheden van zorgprofessionals en op het moment waarop patiënten of cliënten ondersteuning nodig hebben.
“Begin niet met wat AI kan, maar met welk probleem je wilt oplossen.”
AI wordt momenteel vooral ingezet voor administratieve taken. Daardoor blijven volgens Van Weijen mogelijkheden in het primaire zorgproces onderbenut. Hij noemt in ICT&health 5 een werkwijze waarbij patiënten thuis met een wearable hun bloeddruk meten. Een algoritme kan afwijkende waarden signaleren, waarna een specialist zo nodig actie onderneemt. Wanneer die werkwijze onderdeel is van het zorgpad, kunnen polibezoeken afnemen en beschikken zorgprofessionals over meer meetgegevens voor hun beoordeling.
Technologie koppelen aan het zorgpad
De waarde van AI ontstaat volgens Van Weijen niet door de toepassing op zichzelf, maar door de samenhang met de inrichting van het zorgproces. Daarbij gaat het om de manier waarop gegevens worden verzameld, beoordeeld en opgevolgd. Ook moet duidelijk zijn wie binnen de organisatie verantwoordelijk is voor de toepassing en hoe die in bestaande werkafspraken past.
“Als je technologie in de basis implementeert, ga je werkelijk toegevoegde waarde leveren.”
Voor de organisatorische inbedding zijn volgens Van Weijen meerdere voorwaarden nodig:
- een duidelijke probleemstelling binnen de patiënt- of cliëntreis;
- een plek voor de toepassing in het bestaande zorgpad;
- heldere verantwoordelijkheden binnen de organisatie;
- gegevens die voldoende geordend en gecategoriseerd zijn;
- blijvende aandacht voor voorzichtig gebruik van AI.
Data als randvoorwaarde
Een goed datafundament is volgens Van Weijen noodzakelijk om zorgprofessionals met AI te ondersteunen. Gegevens moeten daarvoor voldoende geordend en gecategoriseerd zijn. De technische invoering vormt daarmee slechts een onderdeel van de implementatie.
De door Van Weijen beschreven benadering verschuift het uitgangspunt van een afzonderlijke technologie naar de inrichting van zorg. Administratieve ondersteuning blijft een toepassingsgebied, maar AI kan volgens hem ook worden gekoppeld aan gegevens uit de thuissituatie en aan vervolgstappen in een zorgpad. Daarbij blijft voorzichtigheid nodig bij het gebruik van AI-oplossingen in de zorg.
