Het Maastricht UMC+ heeft sinds 2020 een eigen vakgroep Verpleegkunde. Vanuit die vakgroep is een structuur opgebouwd waarin verpleegkundigen op verschillende niveaus meepraten over de kwaliteit van zorg en verbeteringen op de werkvloer. De aanpak is geïnspireerd op de zogenoemde Magnet-ziekenhuizen in Orlando, waar verpleegkundigen via Unit Practice Councils structureel zeggenschap hebben over hun werkomgeving en de zorg.
Voor de oprichting van de vakgroep was er volgens verpleegkundig directeur Marjolein Heemels weinig centrale aandacht voor het verpleegkundig domein binnen het Maastricht UMC+. Verpleegkundigen voelden zich volgens haar onvoldoende erkend en een gezamenlijke verpleegkundige visie ontbrak. De vakgroep moest daar verandering in brengen en de verpleegkundige beroepsgroep meer samenhang geven.
“Verpleegkundigen voelden zich onvoldoende erkend en een gezamenlijke verpleegkundige visie ontbrak.”
De werkwijze uit de Amerikaanse ziekenhuizen vormde de aanleiding voor het onderzoeksproject Nurses on the Move. Verplegingswetenschapper en projectleider Mick Olvers onderzocht de toepassing van deze vorm van professionele zeggenschap in Nederland. Het Maastricht UMC+ werkte daarbij samen met partners van UMCG, Amsterdam UMC en Radboudumc.
Overleg op drie niveaus
De eerste afdeling binnen het Maastricht Comprehensive Cancer Centre (MCCC) die met de nieuwe structuur ging werken, was Verpleegafdeling A1. Op deze afdeling vallen dermatologie, plastische chirurgie, oogheelkunde en urologie. Oncologieverpleegkundige Shayenna Thomas is sinds de start voorzitter van de afdelings council.
De councils zijn als volgt georganiseerd:
- Een afdelings council bestaat uit een vertegenwoordiging van verpleegkundigen en komt twee keer per maand bijeen.
- De afdelings councils overleggen iedere zes weken in een centrum council.
- Vier keer per jaar vindt een ziekenhuisbrede council plaats.
De verpleegkundigen bespreken verbeterpunten aan de hand van gegevens uit onder meer een verpleegkundig dashboard en de patiëntervaringsmonitor. Daarmee krijgen zij rechtstreeks zicht op resultaten die eerder minder met hen werden gedeeld. De cijfers laten zien wat goed gaat en waar knelpunten liggen. Vervolgens bespreken de verpleegkundigen welke verbetering op de afdeling in gang kan worden gezet.
“Daardoor kunnen we trots zijn op wat goed gaat, maar zien we ook waar knelpunten zitten.”
Verpleegkundigen betrokken bij kwaliteit
De councils verbinden de dagelijkse praktijk van verpleegkundigen aan de informatie over kwaliteit en patiëntervaringen. De verpleegkundigen nemen daarbij niet alleen deel aan overleg, maar dragen ook verantwoordelijkheid voor het signaleren en aanpakken van verbeterpunten binnen hun eigen werkomgeving. Volgens Olvers was juist die combinatie van zeggenschap en verantwoordelijkheid een belangrijk element van de Magnet-ziekenhuizen die het Maastricht UMC+ bezocht.
Het project sluit aan bij de ontwikkeling van een gezamenlijke verpleegkundige koers binnen het Maastricht UMC+. De ziekenhuisbrede overlegvorm biedt daarvoor een vast moment, naast de gesprekken op afdelings- en centrumniveau. ZonMw beschrijft de councils als een manier om verpleegkundigen een structurele positie te geven bij de inrichting en verbetering van de zorg.
